Otelcilik Sözlüğü – Otel ve Turizm Terimleri

AcenteSeyahat acentesi: Otelin odalarını kendi müşterilerine veya iş ortaklarına satan aracı firma. İnternetten satış yapanlara OTA denir; tur operatörleri ve B2B toptancılar da acente sayılır. Acente rezervasyonlarının tahsilat ve borç takibi genellikle cari hesap üzerinden yapılır.
ADRAverage Daily Rate · Ortalama günlük oda fiyatı: Belirli bir dönemdeki oda gelirinin satılan oda-gece sayısına bölünmesiyle bulunan ortalama oda fiyatı. Satılan odaların ortalama kaça satıldığını gösterir; boş odaları hesaba katmaz. ADR hesaplama
AllotmentKontenjan: Otelin bir acenteye belirli tarihler için ayırdığı oda sayısı. Acente, bırakma süresi (release) dolmadan satamadığı odaları otele geri bırakır.
ARIAvailability, Rates, Inventory: Müsaitlik, fiyat ve oda stoğu. Kanal yöneticisinin satış kanallarına gönderdiği temel veri setidir. Kanal yöneticisi

BARBest Available Rate · En iyi erişilebilir fiyat: Belirli bir tarih için kısıtsız ve esnek koşullarla satılan en düşük fiyat. Diğer fiyat planları çoğu zaman BAR'a göre indirim veya ek ile hesaplanır.
BedbankOda toptancısı: Otel odalarını toplu olarak alıp tur operatörlerine ve seyahat acentelerine satan B2B toptancı. Hotelbeds en bilinen örneğidir. Hotelbeds entegrasyonu
B2B ve B2CBusiness to business · Business to consumer: B2B, acentenin yalnızca iş ortaklarına, örneğin diğer acentelere satış yaptığı kapalı ağdır. B2C ise ürünün doğrudan son kullanıcıya, yani misafire satılmasıdır. Booking.com B2C, Hotelbeds B2B kanala örnektir. Online satış kanalları

Cari hesap: Acente, firma veya kurum gibi borç-alacak ilişkisi süren müşterilerin hesabı. Konaklama bedeli cari hesaba borç yazılır, ödemeler geldikçe kapatılır.
Check-in / Check-outGiriş / Çıkış: Misafirin tesise giriş ve çıkış işlemleri. HMS'de check-in ile Polis veya Jandarma kimlik bildirimi otomatik yapılır; check-out'ta folyo kapatılır ve fatura kesilir. Otel programı
CTA / CTDClosed to Arrival · Closed to Departure · Girişe / çıkışa kapalı: Belirli bir tarihte girişi (CTA) veya çıkışı (CTD) kapatan kısıtlama. O tarihi kapsayan ama o gün başlamayan ya da bitmeyen rezervasyonlar yine alınabilir.

Dinamik fiyatlandırmaDynamic pricing: Fiyatların talep, doluluk, sezon ve rakip fiyatlarına göre sürekli güncellenmesi. Sabit sezon fiyatı yerine günlük veya haftalık fiyat kararları alınır. HMS Rate: rakip fiyat analizi
Doğrudan rezervasyonDirect booking: Misafirin aracı olmadan otelin web sitesi, telefonu veya e-postası üzerinden yaptığı rezervasyon. Kanal komisyonu ödenmez; yalnızca tahsilat ve pazarlama maliyeti oluşur. OTA komisyon hesaplama
Doluluk oranıOccupancy: Satılan oda-gece sayısının satılabilir oda-gece sayısına oranı. 20 odalı bir otelde 15 oda doluysa o gece doluluk %75'tir. Doluluk oranı hesaplama

e-Fatura ve e-Arşiv: Gelir İdaresi Başkanlığı'nın elektronik fatura uygulamaları. e-Fatura, sisteme kayıtlı mükellefler arasında; e-Arşiv fatura ise e-Fatura mükellefi olmayan kişi ve kurumlara kesilir. Entegrasyonlar
Early check-in / Late check-outErken giriş / Geç çıkış: Standart giriş saatinden önce giriş veya çıkış saatinden sonra çıkış. Müsaitliğe bağlıdır ve birçok tesiste ücretli ek hizmet olarak satılır.
Erken rezervasyonEarly booking: Konaklamadan aylar önce, indirimli fiyatla yapılan rezervasyon. Genellikle iadesiz veya kısmi iadeli koşullarla satılır; tesise sezon öncesi nakit akışı sağlar.
ExtranetKanal yönetim paneli: Online satış kanallarının otellere sunduğu yönetim paneli. Fiyat, müsaitlik, fotoğraf, politika ve rezervasyonlar buradan yönetilir. Kanal yöneticisi bağlandığında fiyat ve müsaitlik extranet yerine otel programından gönderilir. Otel extranet giriş adresleri

Fiyat paritesiRate parity: Aynı oda ve aynı koşullar için tüm satış kanallarında aynı fiyatın gösterilmesi ilkesi. Bazı kanal sözleşmelerinde parite şartı bulunur.
Fiyat planıRate plan: Aynı oda tipinin farklı koşullarla satılması: iade edilebilir veya iadesiz, kahvaltılı veya kahvaltısız, erken rezervasyon gibi. Her fiyat planı kanallarda ayrı bir seçenek olarak görünür.
FolyoFolio: Misafirin veya odanın konaklama boyunca oluşan tüm harcama ve ödemelerinin tutulduğu hesap. Check-out'ta folyo kapatılır ve faturalandırılır.

GDSGlobal Distribution System · Küresel dağıtım sistemi: Amadeus, Sabre ve Travelport gibi, seyahat acentelerinin uçak, otel ve araç rezervasyonu yaptığı küresel rezervasyon ağları. Özellikle kurumsal seyahat satışlarında kullanılır.
Gelir yönetimiRevenue management: Doğru odayı doğru misafire, doğru zamanda ve doğru fiyata satma disiplini. Talep tahmini, fiyat ve kısıt kararlarını kapsar; doluluk, ADR ve RevPAR ile izlenir. Otel gelir yönetimine genel bir bakış
GeniusBooking.com sadakat programı: Booking.com'un sık seyahat eden üyelerine indirim sunan sadakat programı. Katılan tesisler Genius üyelerine indirimli fiyat gösterir ve aramalarda daha görünür olur. Booking Genius ortaklığı nedir?
GOPPARGross Operating Profit Per Available Room: Brüt faaliyet kârının satılabilir oda-gece sayısına bölünmesi. RevPAR'dan farklı olarak giderleri de hesaba katar ve kârlılığı ölçer.
Gün sonuNight audit: Günün oda, gelir ve tahsilat hareketlerinin kontrol edilip kapatıldığı işlem. Gün sonu alındığında otel tarihi bir sonraki güne geçer. Otel programı

Havuz müsaitlikPooled inventory: Tüm satış kanallarının aynı oda stoğunu kullanması. Bir kanaldan satış geldiğinde diğer kanallardaki müsaitlik anında düşer; kanallara ayrı ayrı oda ayırmak gerekmez. Kanal yöneticisi
HotspotMisafir interneti: Misafirlere sunulan, kimlik doğrulamalı internet erişimi. Türkiye'de 5651 sayılı kanun gereği erişim kayıtlarının saklanması gerekir. Hotspot sistemi
HousekeepingKat hizmetleri: Odaların temizlik, bakım ve hazırlık durumunun yönetimi. Oda durumları kirli, temiz, kontrol edildi veya arızalı gibi etiketlerle izlenir. HMS Housekeeping uygulaması

İadesiz fiyatNon-refundable: İptal veya değişiklikte ücret iadesi yapılmayan, karşılığında daha düşük fiyatla satılan fiyat planı.
iCalTakvim paylaşım biçimi: Takvim paylaşmak için kullanılan standart dosya biçimi. Bazı kiralama kanalları otel programıyla yalnızca iCal üzerinden dolu ve boş tarihleri paylaşır; fiyat ve misafir bilgisi aktarılmaz. Vrbo entegrasyonu

Kanal yöneticisiChannel manager: Otelin müsaitlik, fiyat ve kısıtlamalarını online satış kanallarına tek yerden gönderen, kanallardan gelen rezervasyonları otel programına aktaran yazılım. HMS Kanal Yöneticisi
KBSKimlik Bildirim Sistemi: Konaklama tesislerinin misafir kimlik bilgilerini Emniyet Genel Müdürlüğü'ne veya Jandarma'ya bildirdiği sistem. Tesisin bulunduğu bölgeye göre Polis veya Jandarma KBS kullanılır. Kimlik Bildirim Sistemi
KomisyonCommission: Online satış kanalının veya acentenin her rezervasyondan aldığı pay. Oran kanala ve sözleşmeye göre değişir; görünürlük programları oranı yükseltebilir. OTA komisyon hesaplama
Konaklama vergisi: Konaklama hizmeti bedeli üzerinden alınan ve faturada ayrıca gösterilen vergi. Güncel oranı ve uygulama esaslarını mali müşavirinizle kontrol edin.

Mail orderKart olmadan tahsilat: Kart fiziksel olarak yanınızda değilken kart numarası, son kullanma tarihi ve güvenlik kodunun POS'a girilmesiyle yapılan tahsilat. Kanal rezervasyonlarının kartla tahsilatında kullanılır; bankalar bu yetkiyi her işletmeye hemen vermeyebilir. Mail order olmadan kanallarla çalışmak
MetasearchFiyat karşılaştırma motoru: Farklı sitelerdeki otel fiyatlarını yan yana gösteren arama motorları; Google Hotel Ads, Trivago ve Kayak bunlara örnektir. Misafiri rezervasyon için seçtiği siteye yönlendirir. Metasearch nedir, ne işe yarar?
Minimum / maksimum konaklamaMinLOS / MaxLOS · Length of stay: Belirli tarihler için en az veya en çok kaç gecelik rezervasyon alınacağını belirleyen kısıt. Yoğun dönemlerde kısa konaklamaların doluluğu bölmesini önler.
Misafir ilişkileriCRM: Misafirle rezervasyon öncesinden konaklama sonrasına kadar kurulan iletişimin yönetimi: onay mesajı, yol tarifi, teşekkür ve yorum daveti gibi. Misafir İlişkileri modülü

No-showGelmeyen misafir: Rezervasyonu olduğu hâlde haber vermeden gelmeyen misafir. İptal politikasına göre ilk gece veya toplam konaklama bedeli tahsil edilebilir.

Oda-geceRoom night: Bir odanın bir gece satılması. 3 gece kalan 2 oda, 6 oda-gece eder. Doluluk, ADR ve RevPAR hesaplarının temel birimidir.
Oda tipi eşleştirmeMapping: Otel programındaki oda tipleri ve fiyat planlarının her satış kanalındaki karşılıklarıyla eşleştirilmesi. Kanal bağlantısının ilk adımıdır; hatalı eşleştirme yanlış odanın satılmasına yol açar.
Online rezervasyon motoruBooking engine: Otelin kendi web sitesine yerleştirilen, misafirin tarih seçip odasını ayırtarak ödeme yapabildiği rezervasyon sistemi. Komisyonsuz doğrudan satışın aracıdır. Online Rezervasyon Modülü
OTAOnline Travel Agency · Online seyahat acentesi: Booking.com, Expedia ve Agoda gibi internet üzerinden otel odası satan seyahat acentesi. Her rezervasyon için komisyon alır. Kanal entegrasyonları
OverbookingÇifte rezervasyon · Shorta düşme: Aynı odanın aynı tarih için birden fazla kez satılması. Çoğunlukla kanal müsaitliklerinin elle güncellenmesinden kaynaklanır; havuz müsaitlik kullanan bir kanal yöneticisiyle önlenir. Overbooking durumunda ne yapılmalı?

Ön büroFront office: Rezervasyon, check-in / check-out, misafir hesapları ve resepsiyon işlerinin yürütüldüğü bölüm. Ön büro yazılımı otel yönetim sisteminin (PMS) çekirdeğidir. Otel programı

Pansiyon tipleriRO · BB · HB · FB · AI: Konaklamaya dahil yeme-içme kapsamı: RO yalnız oda, BB oda-kahvaltı, HB yarım pansiyon (kahvaltı ve akşam yemeği), FB tam pansiyon (üç öğün), AI her şey dahil.
PMSProperty Management System · Otel yönetim sistemi: Rezervasyon, oda durumu, check-in / check-out, folyo, fatura ve raporların yönetildiği otel yazılımı. Kanal yöneticisi ve online rezervasyon motoru gibi modüller PMS'e bağlanır. HMS Otel Programı

Rack rateListe fiyatı: Otelin indirimsiz, resmi liste fiyatı. Kampanya ve anlaşmalı fiyatlar genellikle rack rate'e göre indirim olarak ifade edilir.
ReleaseBırakma süresi: Acenteye ayrılan kontenjandaki satılmamış odaların otele geri döndüğü, konaklama tarihinden önceki gün sayısı. Örneğin 7 günlük release'te acente, giriş tarihine 7 gün kalana kadar satamadığı odaları bırakır.
RevPARRevenue Per Available Room · Satılabilir oda başına gelir: Oda gelirinin satılabilir oda-gece sayısına bölünmesi; aynı sonuç ADR ile doluluk oranının çarpımıyla da bulunur. Fiyat ve doluluğu tek sayıda birleştirir. RevPAR hesaplama
RMSRevenue Management System · Gelir yönetim sistemi: Talep tahmini, rezervasyon hızı ve rakip fiyatlarına bakarak fiyat önerisi yapan yazılım. Gelir yöneticisinin bilmesi gereken RMS raporları

Sanal kartVCC · Virtual credit card: Online satış kanalının misafirden tahsil ettiği tutarı otele ödemek için oluşturduğu tek kullanımlık kredi kartı. Belirli tarihler arasında geçerlidir; Expedia Collect modelinde kullanılır. Expedia entegrasyonu
Satışa kapatmaStop sale: Belirli tarihler, oda tipleri veya kanallar için satışın durdurulması. Kanal yöneticisiyle tüm kanallara tek işlemle uygulanır.

TGATürkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı: Türkiye'nin turizm tanıtımını yürüten ajans. Konaklama tesisleri turizm payı beyan ve ödemelerini TGA'ya yapar. HMS ile TGA entegrasyonu
TRevPARTotal Revenue Per Available Room: Oda, yiyecek-içecek ve spa gibi tüm gelirlerin satılabilir oda-gece sayısına bölünmesi. Ek hizmet satışlarını da ölçer.

UpsellingÜst satış: Misafire rezervasyon sırasında veya konaklama öncesinde daha üst oda tipi ya da ek hizmet satılması. ADR'yi yükseltmenin en doğrudan yollarından biridir.

Walk-inRezervasyonsuz misafir: Rezervasyonu olmadan doğrudan resepsiyona gelen misafir. Fiyat, o günkü müsaitliğe göre belirlenir.

5651 sayılı kanunİnternet toplu kullanım kayıtları: İnternet ortamındaki yayınları düzenleyen kanun. Misafirlerine internet sunan oteller toplu kullanım sağlayıcısı sayılır ve erişim kayıtlarını saklamakla yükümlüdür. Hotspot sistemi

Otelcilik sözlüğü: otel ve turizm terimleri

Otelinizi HMS ile yönetmeye başlayın